“Hayatım mükemmel değil ama sahip olduğum her şey için şükran doluyum.”
Bugün bu söze rastladım. Bence mutluluğun büyük sırrı bu sade cümlede saklı.
İnsan kadar doyumsuz bir yaratığın hayatı mükemmel olmaz zaten. Aklı gerçekten varsa, umutlarından ve hayallerinden ziyade elindekinin kıymetini bilir.
Elbette yeterince aklı varsa. Hayvan sınıfından her canlıda bir biçimde beyin, insanda ise akıl hiç değilse ilkel düzeyde mutlaka var. Asıl büyük ilkel aklı aşmak, düşünme gücü kazanmak.
Düşünmek ancak sınırlı sayıda insan için, onlarda bile nadiren mümkün. Hele yaratıcı düşünmek, ilkel akılla yaşayan ve ölen sıradan insanın bildiği bir şey değil. Bu nedenle, çoğumuz için aklın işlevi, bugün de ilkel zamanlarda olduğu gibi: varlığımızı sürdürmek, doğaya ve her şeye hakim olmak.
Var olmak, sahip olmak, üstün olmak ve iktidarda olmaktan öte yol bilmez ilkel akıl. Çünkü genlerimiz gibi o da bencildir. Daha ‘insanca’ kılıflara bürünmüş, görünüşte erdem gibi ışıltılı kisvelerle modern görünen bugünün dünyasına ne yazık ki ilkel akıl egemendir. Büyük ölçüde böyledir.
Gerçekten düşünen insan, hadsiz bir zavallıdan farklıdır, düşünme gücü sayesinde ilkel aklın esiri değildir. Var olma ve muktedir olma iştahını dizginlemeye çalışır, ölümsüzlüğü değil hayatı önemser, elindeki olanaklardan fazlasını elde etmek için koşturmak yerine edindiği olanakların kıymetini bilir, onun verdiği huzuru ve keyfi düşünmeye de zaman ayırır.
Mutluluğu da doygunluğu öyle bulur zaten.
İlkellikte ise huzur yoktur.
Kendini tanrı sanan, bu nedenle varlık içinde yokluk, zenginlik içinde yoksullukla her temelsiz dertten muzdarip bugünkü güya uygarlık ilkel aklı aşamadıkça gayet havalı ve ileri görünse de özü itibariyle ilkeldir. Makina yapmak ve kullanmak ya da türlü çeşitli ürünler üretmek insanı ileri yapmaya yetmez. Uygar olmak iyi yaşamak ve iyi yasatmakla ilgili olmak zorundadır.
Gerçekten düşünebilen insan haddini ve edindiği imkanların değerini bilir, o nedenle iyi yaşar. Baska insanların da iyi yaşamasını aşırı sekilde dert etmemeyi başarır ve sevdiklerine daha çok zaman ayırırsa..
Çoğunlukla gayet huzurlu ve doygun ölür. Hayatın esas amacı da bence budur.
